Ενημερώθηκε στις 8/11/2019

Ποια είναι η επιστημονική θέση για τη λήψη ή όχι των Ω-3 PUFA συμπληρωμάτων από λιπαρά ψάρια ?

Ευτυχώς για το θέμα είχαμε πρόσφατες οδηγίες για τη χορήγηση των Ω- 3 συμπληρωμάτων από την ΑΗΑ (Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρία).

http://circ.ahajournals.org/content/early/2017/03/13/CIR.0000000000000482

Βάσει αυτών:

Α) ΧΟΡΗΓΟΥΝΤΑΙ –Είναι Λογικό να χορηγηθούν (οδηγία ΙΙα):

1) Για δευτερογενή πρόληψη σε όσους έχουν ΓΝΩΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟ και ιδίως σε όσους έχουν περάσει πρόσφατο ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ (10% μείωση θνητότητας).

2) Για δευτερογενή πρόληψη σε όσους έχουν Καρδιακή ανεπάρκεια με μειωμένο κλάσμα εξωθήσεως (9% μείωση θνητότητας + εισαγωγών στο νοσοκομείο).

Β) ΔΕΝ χορηγούνται (οδηγία τύπου ΙΙΙ):

1) Για πρωτογενή πρόληψη αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου

2) Για δευτερογενή πρόληψη Κολπικής Μαρμαρυγής (σε όσους είχαν παροξυσμική κολπική μαρμαρυγή)

Γ) ΔΕΝ χορηγούνται ή ΙΣΩΣ χορηγούνται:

1) Προληπτικά σε όσους έχουν ψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο (πάνω από 10% στην επόμενη δεκαετία), όχι (οδηγία ΙΙΙ) αν και μερικοί από τους ειδικούς λένε ίσως (οδηγία ΙΙβ).

Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος υπολογίζεται με ένα εργαλείο της ΑΗΑ, τον ASCVD Risk Calculator, που αφορά τον 10ετή κίνδυνο για έμφραγμα ή/και εγκεφαλικό.

Αυτό εργαλείο μπορεί να χρησιμοποιηθεί από ανθρώπους μεταξύ 40 και 79 ετών που ΔΕΝ παρουσιάζουν Καρδιαγγειακή Νόσο.

 2) Προληπτικά σε ανθρώπους με Σ. Διαβήτη ή Προδιαβήτη, Όχι (οδηγία ΙΙΙ).

Σε όσους όμως διαβητικούς έχουν ψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο (>10%) πιθανόν (διχογνωμία) να χρειάζεται να χορηγούνται.

Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος του διαβητικού υπολογίζεται με ένα εργαλείο της ΑΗΑ που αφορά τον 10ετή κίνδυνο για έμφραγμα και εγκεφαλικό (θανατηφόρα ή μη). (Αυτό λειτουργεί για ηλικίες από 20 ως 90 έτη) :

https://www.heart.org/mydiabetesrisk/main.html?gtype=health

Δ) ΔΕΝ ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ- ΔΕΝ ΔΙΝΕΤΑΙ ΟΔΗΓΙΑ:

Για Πρωτογενή πρόληψη Καρδιαγγειακών (μελέτη VITAL υπό εξέλιξη), για δευτερογενή πρόληψη (έπαθε ήδη ένα εγκεφαλικό) αγγειακού εγκεφαλικού, πρωτογενή πρόληψη Καρδιακής Ανεπάρκειας και για πρωτογενή πρόληψη Κολπικής Μαρμαρυγής.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη μετα-ανάλυση τα συμπληρώματα ιχθυελαίου ωφελούν, σε μεγάλη δόση, μειώνοντας τα εμφράγματα και τους θανάτους από αυτά.

https://www.ahajournals.org/doi/10.1161/JAHA.119.013543

# Για τα συμπληρώματα ισχύουν τα πιο πάνω, εννοείται όμως ότι όλοι πρέπει να τρώμε ΨΑΡΙΑ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ 2 ΦΟΡΕΣ ΤΗΝ ΒΔΟΜΑΔΑ, αλλά ΠΟΤΕ ΤΗΓΑΝΙΤΑ!

Τα ψάρια περιέχουν τα Ω-3 λιπαρά οξέα που, μαζί με άλλες ουσίες που υπάρχουν σ’ αυτά, μειώνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, μέσω μείωσης της φλεγμονής, μείωσης των τριγλυκεριδίων, μείωσης των θρομβώσεων, μείωσης της αρτηριακής πίεσης και μείωσης των αρρυθμιών και του ξαφνικού θανάτου. Επίσης ωφελούν σε καρδιακή ανεπάρκεια.

• Προτιμούνται τα λιπαρά ψάρια όπως οι σαρδέλες, ο σολομός, η πέστροφα, η ρέγκα (φρέσκια) και άλλα. Ο κίνδυνος από τα βαρέα μέταλλα που μπορεί να περιέχουν τα ψάρια είναι πολύ μικρότερος από το όφελος που αυτά προσφέρουν.
• Πάντως οι έγκυοι, οι μητέρες που θηλάζουν και τα μικρά παιδιά δεν πρέπει να ξεπερνούν τα 300 γραμμάρια φρέσκου ψαριού ή τα 150 γραμμάρια κονσέρβας τόνου την εβδομάδα. Επίσης πρέπει να αποφεύγουν τα ψάρια που έχουν πιο πολύ υδράργυρο, όπως τα καρχαριοειδή, ο ξιφίας, το σκουμπρί του ατλαντικού και άλλα.

Συνεπώς προτιμούμε ψάρια σχάρας ή βραστά και για μερικές παθήσεις– κατηγορίες ανθρώπων χορηγούμε και Ω – 3 συμπληρώματα.