Μια Ιταλική μελέτη παρατήρησης που δημοσιεύτηκε πριν μερικές μέρες έδειξε ότι η κατανάλωση κόκκινων καυτερών πιπεριών >4 μέρες/βδομάδα, μειώνει τους καρδιαγγειακούς θανάτους, σε όσους δεν έχουν ψηλή πίεση, συγκριτικά με όσους δεν τρώνε καθόλου καυτερές πιπεριές (στα 8 χρόνια).

http://www.onlinejacc.org/content/74/25/3139

Για το ίδιο θέμα μια Κινεζική προοπτική μελέτη παρατήρησης του 2015 έδειξε στατιστικά σημαντική μείωση των θανάτων στα 7 χρόνια, σε όσους δεν κατανάλωναν αλκοόλ, και  έτρωγαν καυτερά 6-7 μέρες/ εβδομάδα, συγκριτικά με όσους δεν έτρωγαν καθόλου καυτερά.

https://www.bmj.com/content/351/bmj.h3942

Μια άλλη μελέτη του 2017 από τις Η.Π.Α., έδειξε σχετική μείωση θανάτων κατά 13% σε περίοδο 19 χρόνων, σε όσους κατανάλωναν καυτερές πιπεριές συγκριτικά με όσους δεν κατανάλωναν καθόλου.

https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0169876

Βλέπουμε ότι σχετίζεται η κατανάλωση καυτερής πιπεριάς με μείωση των θανάτων, αλλά άλλο η συσχέτιση και άλλο η απόδειξη αιτίας και αποτελέσματος.

Π.χ. όσοι έτρωγαν τις καυτερές πιπεριές, μπορεί να περπατούσαν περισσότερο ή να έτρωγαν λιγότερη ποσότητα φαγητού ή να έτρωγαν υγιεινότερα (π.χ. λιγότερο κόκκινο κρέας και περισσότερα φρούτα, λαχανικά, όσπρια, ψάρια κλπ.).

Πάντως το κυρίως συστατικό της καυτερής πιπεριάς, η Καψαϊκίνη, θεωρείται ότι έχει δράσεις αντιφλεγμονώδεις, αντιοξειδωτικές, αντικαρκινικές, αντιμικροβιακές, αντιυπερτασικές κλπ. Επίσης η καυτερή πιπεριά περιέχει βιταμίνη C, βιταμίνη προ-Α, βιταμίνες Β κλπ.

Συνεπώς στα πλαίσια μιας υγιεινής διατροφής (π.χ της παλιάς Κρητικής διατροφής), με λίγες θερμίδες για να υπάρχει το κανονικό σωματικό βάρος (ανάλογα με το ύψος) και τακτικής άσκησης (π.χ. βάδισμα πάνω από 20 χιλιόμετρα τη βδομάδα), μπορεί να χρησιμοποιούμε και τις καυτερές πιπεριές στη διατροφή μας.

Οι θερμοκρασίες του περιβάλλοντος πέραν των συνηθισμένων για τον κάθε τόπο, κυρίως οι χαμηλές και λιγότερο οι αυξημένες, θεωρούνται υπεύθυνες για το 7% περίπου των θανάτων που δεν οφείλονται σε δυστυχήματα. Αυτοί προκαλούνται κυρίως από καρδιαγγειακές και πνευμονικές αιτίες.

Οι θάνατοι αυξάνονται κυρίως στις ευαίσθητες ομάδες όπως είναι οι ηλικιωμένοι, τα μικρά παιδιά, οι φτωχότεροι και όσοι έχουν χρόνια πάθηση.

Οι θάνατοι αυτοί κατά περίεργο τρόπο, σχετίζονταν λιγότερο με τις ακραίες θερμοκρασίες και περισσότερο με τις μη ακραίες θερμοκρασίες (πιθανώς λόγω προσαρμογής ή/και αποφυγής εξόδου από το σπίτι ή/και αποτελεσματικότερου κράτους σ’ αυτές).

Οι άνθρωποι μπορούν να προσαρμόζονται μακροχρόνια, μέχρι κάποιο βαθμό, στις αλλαγές των θερμοκρασιών στο μέρος που ζουν.

Οι θάνατοι αυξάνονται όσο περισσότερο ασυνήθιστες είναι οι θερμοκρασίες για το μέρος που είναι προσαρμοσμένοι οι άνθρωποι. (π.χ. στη Σιβηρία δεν αυξάνονται οι θάνατοι από τη μείωση της θερμοκρασίας).

Υπ’ όψιν ότι αν φυσά και βοριάς τότε η θερμοκρασία που αισθανόμαστε είναι μικρότερη. Π.χ. αν υπάρχει θερμοκρασία 5 βαθμών και υπάρχει βοριάς 20 χιλιομέτρων, τότε αισθανόμαστε τη θερμοκρασία σαν να είναι 1.1 βαθμοί.

https://www.weather.gov/epz/wxcalc_windchill

Η ιδανική θερμοκρασία, όπου παρατηρούνται οι λιγότεροι θάνατοι είναι διαφορετική για κάθε τόπο (περίπου η 75^η θέση από πλευράς συνόλου θερμοκρασιών του κάθε τόπου), π.χ. στην Αγγλία κυμαίνεται μεταξύ 15 και 20 βαθμών, ενώ στην Ιταλία, Ισπανία (και πιθανώς και στην Ελλάδα) κυμαίνεται μεταξύ 20 και 25 βαθμών Κελσίου.

Όσον αφορά την υπερβολική ζέστη, οι θάνατοι αυξάνονται λιγότερο απ’ αυτήν συγκριτικά με τους θανάτους από το κρύο και κυρίως μέσα στις επόμενες 4 -5 μέρες από καύσωνα.

Όσον αφορά στο κρύο, έχει υπολογιστεί ότι για κάθε 1 βαθμό Κελσίου πτώσης της θερμοκρασίας, αυξάνονται οι θάνατοι, από όλες τις αιτίες, σχεδόν κατά 0.5% (!!), μέσα στις επόμενες 12 -15 μέρες.

https://www.ajconline.org/article/S0002-9149(15)01710-5/fulltext

ΟΙ ΑΙΤΙΕΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΥΞΗΜΕΝΩΝ ΘΑΝΑΤΩΝ

Η έκθεση στο ασυνήθιστο κρύο προκαλεί αγγειόσπασμο (αυξάνεται η αρτηριακή πίεση), αυξάνει την πηκτικότητα του αίματος, οπότε προκαλούνται θρομβώσεις (αυξάνονται τα επεισόδια στηθάγχης, τα εμφράγματα και τα εγκεφαλικά επεισόδια), προκαλεί βρογχόσπασμο (οπότε αυξάνονται οι πνευμονικές λοιμώξεις) κλπ.

Επιπλέον τα τζάκια προκαλούν μόλυνση του αέρα, τόσο εσωτερική όσο και εξωτερική και επιπλέον ο χειμώνας είναι η εποχή της γρίπης.

ΠΩΣ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΘΟΥΜΕ ΑΠΟ ΤΟ ΚΡΥΟ ?

# Πρέπει να έχουμε υπ’ όψιν ότι το κρύο και η σωματική εργασία αυξάνουν το φορτίο στην καρδιά, οπότε πρέπει να τα αποφεύγουμε, αν δεν είναι απολύτως αναγκαία (μπορεί να προκαλέσουν στηθάγχη και έμφραγμα).

Συνεπώς πρέπει να γνωρίζουμε τα συμπτώματα του καρδιακού πόνου (στηθάγχη και ισοδύναμα της).

# Αν δεν χρειάζεται να βγούμε από το σπίτι, το αποφεύγουμε (ιδίως αν έχουμε στεφανιαία νόσο ή πνευμονική νόσο) και αν είναι απαραίτητο, ντυνόμαστε καλά (πολλά στρώματα προστασίας), φορούμε γάντια και καπέλο (μερικοί βόρειοι λαοί λένε ότι δεν υπάρχει κακός καιρός αλλά κακό ντύσιμο !).

# Φροντίζουμε να έχουμε εμβολιαστεί για τη γρίπη κάθε χρόνο, από το φθινόπωρο και για όσους προβλέπεται πρέπει να εμβολιαστούν απέναντι στον πνευμονιόκοκκο.

# Ασκούμαστε μέσα στο σπίτι (ή σε γυμναστήριο για τους νεώτερους χωρίς προβλήματα υγείας).

# Χρησιμοποιούμε ηλεκτρική κουβέρτα ή την παλιά γνωστή θερμοφόρα, τρώμε υγιεινά και πίνουμε ζεστά ροφήματα.

# Εξυπακούεται ότι δεν καπνίζουμε και δεν πίνουμε αλκοόλ.

# Αν παρουσιαστεί πυρετός ή βήχας συμβουλευόμαστε το γιατρό μας, ξεκουραζόμαστε και πίνουμε άφθονα ζεστά υγρά (π.χ. σούπες, τσάι κλπ.).

# Επίσης μαθαίνουμε τεχνητή ανάνηψη για την περίπτωση που κάποιος γνωστός ή άγνωστος, πέσει κάτω και δεν αναπνέει.

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

https://www.heart.org/en/health-topics/consumer-healthcare/what-is-cardiovascular-disease/cold-weather-and-cardiovascular-disease

https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(14)62114-0/fulltext

https://academic.oup.com/aje/article/168/12/1397/155356

https://www.eea.europa.eu/data-and-maps/indicators/heat-and-health-2/assessment

http://www.ag-myresearch.com/uploads/1/3/8/6/13864925/2014_guo_epidem.pdf

https://www.bmj.com/content/363/bmj.k4306

https://www.heart.org/en/news/2019/12/11/cold-heart-facts-why-you-need-to-watch-out-in-winter

Μια τελευταία μελέτη έδειξε ότι τα συμπληρώματα διατροφής, δεν μειώνουν τον κίνδυνο θανάτου, εκτός από το Λυκοπένιο.

Το Λυκοπένιο μείωσε τον κίνδυνο θανάτου από καρκίνο κατά 54% και τον κίνδυνο θανάτου από όλες τις αιτίες κατά 18%.

https://www.medscape.com/viewarticle/911472?src=soc_fb_190410_mscpedt_news_onc_supplements&faf=1

https://annals.org/aim/article-abstract/2730525/association-among-dietary-supplement-use-nutrient-intake-mortality-among-u

ΤΟ ΛΥΚΟΠΕΝΙΟ

Το Λυκοπένιο είναι το ισχυρότερο αντιοξειδωτικό των τροφίμων. Δρα μειώνοντας τη βλάβη που προκαλούν οι ελεύθερες ρίζες στα κύτταρα (μεμβράνες, πρωτεΐνες, DNA).

Αυτό υπάρχει κυρίως στα: Καρπούζι (4.5 mg/100 gr), Ντομάτες (3 mg/100 gr), Γκρέιπφρουτ κόκκινο (1.4 mg/100 gr), Κόκκινες Πιπεριές (0.5 mg/100 gr), Γκουάβα (5.2 mg/100 gr), Παπάγια (1.8 mg/100 gr).

ΑΛΛΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ

Η ίδια μελέτη έδειξε επίσης τα ακόλουθα:

# Όσοι ελάμβαναν μόνο με τη διατροφή (όχι με συμπληρώματα) επαρκείς ποσότητες βιταμίνης Κ και Μαγνησίου είχαν χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από όλες τις αιτίες.

(Η βιταμίνη Κ υπάρχει κυρίως στα: Λαχανίδα (Kale), Σέσκουλο, Λάχανο, φύλλα παντζαριού, Μαϊντανός, Σπανάκι, Μπρόκολο κλπ. / Το Μαγνήσιο υπάρχει  στο γάλα και γιαούρτι, στο αβοκάντο, στα ψάρια, στους ξηρούς καρπούς, στο σουσάμι, στους κολοκυθόσπορους, στα πράσινα λαχανικά (π.χ. σπανάκι), στις μπανάνες, στην μαύρη σοκολάτα, στα όσπρια, στο καφέ ρύζι, στην κινόα, στα αποξηραμένα σύκα κλπ.).

# Όσοι ελάμβαναν μόνο με τη διατροφή (όχι με συμπληρώματα) επαρκείς ποσότητες βιταμίνης Α, βιταμίνης Κ, Χαλκού και Ψευδαργύρου είχαν χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από Καρδιαγγειακές αιτίες.

[Η βιταμίνη Α υπάρχει στα: Ήπαρ ζώων και ψαριών, ψάρια, τυριά, κρόκο αυγού κλπ.

Σαν προ-βιταμίνη Α είναι κυρίως η β- καροτένη που υπάρχει στα: Γλυκοπατάτα, Kale (λαχανίδα), καρότα, λάχανα, μπρόκολα, πεπόνι, σπανάκι κλπ.

Όμως περίπου το 30% των ανθρώπων, λόγων γενετικών διαφορών, έχουν μειωμένη ποσότητα ενζύμων για την απορρόφηση και μετατροπή της β- καροτένης σε βιταμίνη Α.

Έτσι υπάρχουν διαφορές μεταξύ των ανθρώπων μέχρι και 8 φορές λιγότερης μετατροπής της β- καροτένης σε βιταμίνη Α.

Ο Χαλκός υπάρχει στο ήπαρ, στους ξηρούς καρπούς, στο σουσάμι, στα πράσινα λαχανικά, στη σοκολάτα υγείας, σε ορισμένα μανιτάρια κλπ.

Ο Ψευδάργυρος υπάρχει στο κόκκινο κρέας, γαρίδες, καβούρια, στρείδια, μύδια, όσπρια, κολοκυθόσπορους, ξηρούς καρπούς, γαλακτοκομικά, αυγά κλπ.]

## Όσοι ελάμβαναν συμπληρώματα Ασβεστίου 1000 mg/ημέρα ή περισσότερο είχαν 62% μεγαλύτερη πιθανότητα θανάτου από καρκίνο.

# Όσοι είχαν ψηλή βιταμίνη D3 στο αίμα (> 50 nmol/L) και λάμβαναν συμπληρώματα πάνω από 400 IU/ημέρα είχαν αυξημένο κίνδυνο θανάτων από καρκίνο και από όλες τις αιτίες.

ΑΛΛΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΙΧΝΟΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ

Η Αμερικανική Ακαδημία Διατροφής και Δίαιτας, όσον αφορά τα συμπληρώματα βιταμινών και ιχνοστοιχείων, αναφέρει τα ακόλουθα:

α) Για την εκφύλιση της ωχράς κηλίδας, συνιστά αντιοξειδωτικά ανά ημέρα: Τις βιταμίνες C (500 mg) και E (400 IU) και επίσης Ψευδάργυρο (80 mg Zinc oxide) και Χαλκό (2mg Cupric oxide) και επιπλέον  lutein/zeaxanthin (καροτενοειδή με αντιοξειδωτική δράση). (Μελέτη AREDS2).

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3485447/

https://www.aao.org/preferred-practice-pattern/age-related-macular-degeneration-ppp-2015

β) Για όσους είναι μεγαλύτεροι των 50 ετών, Βιταμίνη B₁₂ (2.4 mg/ημέρα) από φαγητά και συμπληρώματα.

γ) Για τα νεογνά που διατρέφονται κυρίως από θηλασμό, βιταμίνη D (400 IU/ημέρα)

δ) Για γυναίκες που σχεδιάζουν εγκυμοσύνη, Φυλικό οξύ (400 to 800 µg/ημέρα).

https://jandonline.org/article/S2212-2672(18)31546-6/fulltext

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΙΚΑ

Προτιμούμε να τρώμε κυρίως:

Τα φρούτα, τα λαχανικά (οπωσδήποτε ντομάτες), τους ξηρούς καρπούς (άψητους και ανάλατους), τους κολοκυθόσπορους, τους ηλιόσπορους, τα όσπρια, τους σπόρους των δημητριακών και του ρυζιού χωρίς επεξεργασία (π.χ. σιτάρι, βρώμη, καστανό ρύζι, κινόα), τα ψάρια, τα αυγά (3-7/εβδομάδα), το γάλα και γιαούρτι με λίγα λιπαρά.

Γενικά ενθαρρύνεται η πρόσληψη των αναγκαίων βιταμινών και ιχνοστοιχείων μέσω των φρούτων, των λαχανικών και άλλων τροφίμων και όχι μέσω των συμπληρωμάτων.